Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών 139/2024

Μετατροπή στερητικής της ελευθερίας ποινής σε κοινωφελή εργασία. Ποινή που επιβλήθηκε από αλλοδαπό δικαστήριο και εκτελείται στην Ελλάδα. Άρνηση εκτελέσεως ΕΕΣ.

Η δικαστική αρχή που αποφασίζει για την εκτέλεση ΕΕΣ που έχει εκδοθεί με σκοπό την εκτέλεση ποινής ή μέτρου ασφαλείας μπορεί δυνητικά να αρνηθεί την εκτέλεσή του, εφόσον ο εκζητούμενος κατοικεί ή διαμένει στην Ελλάδα, ώστε η ποινή να εκτελεστεί στην τελευταία, σύμφωνα με τους ελληνικούς ποινικούς νόμους (άρ. 12 περ. 1 ε΄ του Ν. 3251/2004). – Ο εκζητούμενος “κατοικεί” στην Ελλάδα αν έχει εκεί την πραγματική κατοικία του και “διαμένει” σε αυτήν εφόσον, μετά από σταθερή παραμονή ορισμένης διάρκειας, δημιούργησε δεσμούς παρόμοιους προς εκείνους που δημιουργεί ένας κάτοικος. – Τέτοιοι δεσμοί συνάγονται από την συνεκτίμηση διαφόρων αντικειμενικών στοιχείων, όπως είναι η διάρκεια, η φύση και οι συνθήκες παραμονής του εκζητουμένου, καθώς και οι οικογενειακοί και οικονομικοί δεσμοί του με το κράτος-μέλος εκτέλεσης. – Η ratio της διάταξης συνίσταται στην αύξηση των πιθανοτήτων για βέλτιστη δυνατή κοινωνική επανένταξη του εκζητουμένου μετά την έκτιση της ποινής του. – Ως “έκτιση” ποινής στερητικής της ελευθερίας νοείται όχι μόνον ο πραγματικός εγκλεισμός του καταδικασθέντος σε σωφρονιστικό κατάστημα, αλλά και όλοι οι προβλεπόμενοι από το εκζητούμενο κράτος εναλλακτικοί τρόποι έκτισης της ποινής. – Κατά τον ελληνικό Ποινικό Κώδικα, στους εναλλακτικούς τρόπους περιλαμβάνεται η μετατροπή της στερητικής της ελευθερίας ποινής σε παροχή κοινωφελούς εργασίας. – Σύμφωνα με την Αιτιολογική Έκθεση του Ν. 4307/2014, διά του οποίου ενσωματώθηκε στην εσωτερική έννομη τάξη η απόφαση-πλαίσιο σχετικά με την εφαρμογή της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης των ποινικών αποφάσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η εκτέλεση ποινών στερητικών της ελευθερίας σε ένα κράτος διαφορετικό εκείνου της καταδίκης έχει ως σκοπό να διευκολυνθεί η κοινωνική επανένταξη του καταδικασθέντος. – Η απαγόρευση της μετατροπής σε χρηματική της ποινής που επιβλήθηκε στην αλλοδαπή και αποτέλεσε αντικείμενο προσαρμογής κατά την εκτέλεσή της στην ημεδαπή δεν συνεπάγεται και απαγόρευση μετατροπής σε κοινωφελή εργασία ποινής επιβληθείσας από αλλοδαπό δικαστήριο που δεν κατέστη αναγκαίο να μετέλθει την διαδικασία της προσαρμογής. – Ζήτημα τίθεται ενόψει του γράμματος του άρ. 104Α ΠΚ, καθόσον η μετατροπή της ποινής σε κοινωφελή εργασία χορηγείται μόνο από το δικαστήριο το οποίο εξέδωσε την καταδικαστική απόφαση, ενώ ο εκζητούμενος εκ των πραγμάτων δεν μπορεί να ζητήσει τέτοια μετατροπή, αφού η καταδικαστική απόφαση έχει εκδοθεί από αλλοδαπό δικαστήριο. – Κατά την γνώμη της πλειοψηφίας, μέσω της εν λόγω ερμηνευτικής προσέγγισης υπονομεύεται η ratio περί κοινωνικής επανένταξης του καταδικασθέντος. – Ανεπίτρεπτα αντλείται επιχείρημα υπέρ της μη μετατροπής από μια διαδικαστικού χαρακτήρα απαγόρευση, η οποία είναι προορισμένη να εφαρμόζεται μόνο σε ημεδαπές καταδικαστικές αποφάσεις. – Η μετατροπή μπορεί να μην χορηγηθεί μόνο για ουσιαστικούς λόγους (π.χ. διότι υφίσταται κίνδυνος υποτροπής του καταδικασθέντος ή διότι η επιβληθείσα ποινή φυλάκισης υπερβαίνει τα τρία έτη). – Τίθεται ζήτημα μη ισότιμης μεταχείρισης μεταξύ των καταδικασθέντων από ημεδαπό και των καταδικασθέντων από αλλοδαπό δικαστήριο. – Αρμόδιο δικαστήριο περί της μετατροπής. – Γίνεται κατά πλειοψηφία δεκτή η αίτηση του αιτούντος για μετατροπή της ποινής που του επιβλήθηκε από γαλλικό δικαστήριο σε παροχή κοινωφελούς εργασίας, δοθέντος ότι δεν πρόκειται περί προσαρμογής και παράλληλα συντρέχουν οι προϋποθέσεις για την μετατροπή· κατά την γνώμη της μειοψηφίας, η μετατροπή συνιστά ουσιώδη μεταβολή της αρχικής ποινής και ως τέτοια προσκρούει στην στόχευση της διεθνούς συνεργασίας στο πλαίσιο του ΕΕΣ, όπου το κράτος εκτελέσεως δεν ασκεί ιδίαν ποινική εξουσία, αλλά διευκολύνει την άσκηση αλλοδαπής δικαιοδοτικής εξουσίας.

Διαβάστε περισσότερα στο poinikachronika.gr και στην Π.Ν. Σάκκουλας Library.