Δημήτριος Τσαπάρας

Η προβληματική του νέου άρθρου 33 ΠΚ

Με το νέο άρθρο 33 ΠΚ θεσπίστηκε ένας νέος λόγος άρσης του καταλογισμού, συνιστάμενος στην αδυναμία αποφυγής του αδίκου. Ο λόγος αυτός συνδυάζει δύο ζητήματα διακριτά ώς τότε στην επιστήμη, ήτοι τη σύγκρουση καθηκόντων και την άρση του καταλογισμού πέραν του τεθειμένου δικαίου. Όσον αφορά τη σύγκρουση νομικών καθηκόντων, η νέα διάταξη έρχεται σε αντίθεση με την κρατούσα και ορθή γνώμη, κατά την οποία η σύγκρουση αυτή αποτελεί καταρχήν λόγο άρσης του αδίκου, η δε διάκριση σε καθήκοντα ενέργειας και καθήκοντα παράλειψης παίζει κεντρικό ρόλο στις επιμέρους υποστηριζόμενες απόψεις. Από τις περιπτώσεις άρσης του καταλογισμού πέραν του τεθειμένου δικαίου, στη νέα ρύθμιση εντάσσεται πλέον η σύγκρουση νομικών καθηκόντων (όταν αυτή δεν οδηγεί σε άρση αδίκου), η σύγκρουση νομικού με ηθικό καθήκον, καθώς και οι περιπτώσεις του συνειδησιακού δράστη. Πέραν του προβλήματος της τοποθέτησης της σύγκρουσης καθηκόντων στον χώρο του καταλογισμού, η νέα διάταξη εμφανίζει δογματικές αδυναμίες στο μέτρο που απαιτεί διάγνωση αφόρητης ψυχικής πίεσης επί σύγκρουσης νομικών καθηκόντων προκειμένου να αρθεί ο καταλογισμός, επί δε σύγκρουσης νομικού με ηθικό καθήκον αξιώνει στάθμιση, προϋπόθεση που φέρνει την νομολογία σε εμφανή αμηχανία. Τέλος, η ρύθμιση μερικών μόνο από τις περιπτώσεις άρσης καταλογισμού λόγω αφόρητης ψυχικής πίεσης, δημιουργεί ερωτηματικά αναφορικά με τον χώρο που απομένει στο εξής για άρση καταλογισμού πέραν του θετικού δικαίου, όταν δηλαδή δεν πληρούνται οι λοιπές προϋποθέσεις της νέας διάταξης.

Δείτε περισσότερα εδώ.